Marketing research on the impact of the quality management system on labor productivity of light industry enterprises

ТүйінСоңғы жылдары әлемде ИСО 9001 сериялы халықаралық стандартқа сәйкес сапа менеджменті жүйесін енгізген ұйымдар саны айтарлықтай өсті, алайда сапа менеджменті жүйесінің кәсіпорынның өнімділігіне әсері жеткілікті дәрежеде зерттелген жоқ.Еңбек өнімділігін арттыру мәселесі Қазақстан экономикасы үшін өткір мәселелердің бірі болып қала бермек.Бұл зерттеудің мақсаты -Алматыдағы жеңіл өнеркәсіп кәсіпорындарының еңбек өнімділігіне сапа менеджменті жүйесінің әсер ету дәрежесін анықтау.Мақалада Қазақстан Республикасының жеңіл өнеркәсіп кәсіпорындарының 1985 -2020 жылдар аралығындағы негізгі экономикалық көрсеткіштері талданған.Маркетингтік зерттеулер статистикалық және салыстырмалы талдау әдістерін қолдана отырып, сараптамалық сауалнама негізінде жүргізілді.Зерттеу құралының сенімділігі анализі альфа-Кронбах коэффициентін қолдану арқылы жүргізілді.Барлық өлшеулер мен сынақтар Smart PLS 3 және SPSS 23 бағдарламаларында өткізілді.Жеңіл өнеркәсіптегі еңбек өнімділігіне әсер ететін факторлар анықталды.Оларға сапа менеджменті жүйесі, экономикалық өсу қарқыны, инфляция деңгейі, несие бойынша пайыздық мөлшерлеме, валюта бағамы, демографиялық өсу қарқыны, өндірістің техникалық және технологиялық жағдайы, кәсіпорынның мақсаттары, ынтымақтастық, дағдылар, жұмыс тәжірибесі кіреді.Маркетингтік зерттеулердің нәтижелері сапа менеджменті жүйесі Алматы қаласындағы жеңіл өнеркәсіп кәсіпорындарының еңбек өнімділігіне оң әсер етеді деген қорытынды жасауға мүмкіндік береді.Сапа менеджменті жүйесін енгізу кезінде ақаулар саны азаяды.Сапа менеджменті жүйесінің еңбек өнімділігіне әсері сарапшылармен расталады.Түйін сөздер: сапа менеджменті жүйесі (СМЖ), еңбек өнімділігі, жеңіл өнеркәсіп, сауалнама, ISO 9001, өнім сапасы. АннотацияВ последние годы в мире значительно выросло число организаций, внедривших систему менеджмента качества по международному стандарту серии ISO 9001.Однако недостаточно изучено влияние системы менеджмента качества на производительность труда предприятий.Проблема повышения производительности труда остается одной из самых острых для казахстанской экономики.Цель данного исследования -определение степени влияния системы менеджмента качества на производительность труда предприятий легкой промышленности города Алматы.В статье были проанализированы основные экономические показатели предприятий легкой промышленности РК за период 1985 по 2020 годы.Проведены маркетинговые исследования на основе экспертного опроса с применением методов статистического и сравнительного анализов.Анализ надежности инструмента исследования проводился при помощи коэффициента альфа-Кронбаха.Все измерения и тесты проводились в программах Smart PLS 3 и SPSS 23.Выявлены факторы, влияющие на производительность труда в легкой промышленности.К ним относяться система менеджмента качества, темпы экономического роста, уровень инфляции, уровень процентной ставки по кредиту, курсы обмена валют, темп демографического роста, технико-технологическое состояние производства, цели предприятия, сотрудничество, навыки, опыт работы.Результаты проведённого маркетингового исследования позволяют сделать вывод, что система менеджмента качества положительно влияет на производительность труда предприятий легкой промышленности города Алматы.При внедрении системы менеджмента качества уменьшается количество дефектов.Влияние системы менеджмента качества на производительность труда подтверждают эксперты.