READER-RESPONSE THEORY, SOCIAL THEORIES OF THE READER

Adnotacja.Immanentną cechą każdego dzieła jest jego adresowalność i apel do czytelnika.Dialogiczny charakter procesu czytania realizowany jest w kontekście współpracy czytelnika i autora za pośrednictwem tekstu.Przebieg i parametry tego procesu komunikacyjnego zależą w znacznym stopniu od odbiorcy jako aktywnego uczestnika dialogu.Badania nad percepcją dzieła literackiego stanowiły podstawę teorii odpowiedzi czytelniczej i teorii estetyki receptywnej, zyskały szczególną popularność w zachodniej literaturoznawstwie w połowie ubiegłego wieku.Nasz artykuł koncentruje się na społecznym podejściu do interpretacji procesu czytania, które obejmuje różnorodne aspekty społecznie skonstruowanych kategorii tożsamości, w szczególności rasy, klasy i płci.Decydujące dla teorii społecznokonstruktywistycznych czytelnika jest uwzględnienie konkretnego kontekstu społecznego podczas badania cech percepcji dzieła sztuki.Odrębną dziedzinę w teoriach społecznych czytelnika stanowi krytyka feministyczna, której przedstawiciele zwerbalizowali decydujące znaczenie płci dla procesu postrzegania dzieła sztuki.