พทธปฏมาไสยาสนขนาดใหญในดนแดนไทย:คตการสรางทปรบเปลยน และความสมพนธกบขนาดการสราง

บทคดยอ พทธปฏมาขนาดใหญปรากฏหลกฐานการสรางตงแตครงวฒนธรรมทวารวด แตไมมการคนพบหลกฐานทางลายลกษณอกษรวามแรงบนดาลใจการสรางมาจากคตความเชอเรองใด ตอมาในอาณาจกรสโขทยไดปรากฏหลกฐานการสรางพทธปฏมาขนาดใหญทเรยกวาพระอฏฐารส หรอพระพทธรปยนสง 18 ศอก ทเชอกนไดวามแรงบนดาลใจมาจากคมภรมธรตถวลาสน และปมาณเวมตตะ ในพระไตรปฎก ขททกนกาย พทธวงศ ทกลาวถงคตความเชอวาพระพทธเจาทรงมพระสรระสง 18 ศอกการสรางพทธปฏมาขนาดใหญคงอยในกรอบแหงความเชอเรองพระสรระเทาองคพระพทธเจาเมอยงมพระชนมชพอย ซงมการเรยกกนวาพระอฏฐารสในพทธปฏมาอรยาบถยน หรอพทธปฏมาฉลองพระองคพระพทธเจาในพทธปฏมาอรยาบถอนๆ สบตอมาพทธปฏมาขนาดใหญมการสรางอยางแพรหลายในดนแดนไทย นบเนองแตครงอดตจนถงปจจบน การผนแปรเรองคตการสรางเปนสงหนงทยอมเกดขน การสรางพทธปฏมาขนาดใหญรวมสมยในปจจบน ไดมแนวความคดในการกำหนดพทธปฏมาขนาดใหญทหลากหลายมากยงขน ตลอดจนถงการสรางคตอยางใหมเพอใหสอดคลองกบขนาดการสราง กลมพทธปฏมาไสยาสนขนาดใหญ เปนตวอยางในการศกษาทสำคญในเรองของคตการสรางทผนแปร ทงในเรองการแสดงปาง และอรยาบถ ตลอดจนถงการใชแนวความคดอยางใหมเพอใหสมพนธกบเหตทสรางใหมขนาดใหญ บทความนเปนการนำเสนอการปรบเปลยนคตการสรางพทธปฏมาไสยาสนขนาดใหญ ตงแตครงอดตจนถงปจจบน วามคตทปรบเปลยน และมการสรางคตใหมในการสรางพทธปฏมาไสยาสนขนาดใหญดวยเหตใดบาง คำสำคญ: 1.พทธปฏมาขนาดใหญ 2.พระพทธไสยาสนปฏมาขนาดใหญ 3.พทธปฏมาฉลองพระองคพระพทธเจา Abstract The Big colossal seeping Buddha Image the evidence of construction since the culture of Thavaravadee but never discover the archaeological evidence that never show the inspiration of which principle story until Sukhothai Kingdom appears the construction evidence of the big statue of Buddha that called PhraAttatharos or the statue of Buddha standing in 18 cubit and believe that the inspiration was fromthe  Maturatthawilasineescripture and PamanwaymattaTripitakaKuttaka SectBuddhavamsa that mention about the principle of belief that Buddha height is 18 cubit. The big construction statue of Buddha still in the belief that Buddha statue is same size of the body of Buddha when was alive that called PhraAttatharos in the statue of Buddha standing or the statue in the other manners. Afterwards, the big statue of Buddha construction extensively in Thailand since from the past to present.The change of the principle in the construction is the thing that has to happen. The contemporary construction of the big statue of Buddha in present have the idea to enactment the various of the big statue of Buddha including create the new principle to conform the construction size. The group of the big statue of Buddha sleep on one’s side is the important role model of education in the principle of the alter construction, according to the Buddha posture and manner including the new idea to related to the reason that the construction have to be big. This article is to be present the adjustment principle construction of the big statue of Buddha sleep on one’s side from past to present that had change the principle and create the new principle of creating the big statue of Buddha sleep on one’s side in which reasons.